Alice realiseert zich dat de verhalen die grootmoeder vertelde over haar avonturen in Wonderland toch wel ergens op sloegen….
Intussen mijmert ze over het conflict. Het lijkt haar niet zo heftig: als de Maankoningin dat ene uur de ene helft van het jaar heeft en de Zonnekoning de andere kan iedereen tevreden zijn. Ah, dit komt de moderne lezer bekend voor.
Op de weg terug naar huis komen we een paar dezelfde personages tegen als op de heenweg, zoals dat hoort in het home-away-homeschema. Maar Cheshire niet, en nieuw is het optreden van het Witte Konijn (zie onder). Alice is dan zonder helper, want Vos heeft zich opgeofferd voor de goede zaak. Wel wordt ze opnieuw geholpen door de Rups.
Hoe het precies lukt, vertel ik natuurlijk niet. Wel dat het iets te maken heeft met de tijd die verstrijkt tussen twee tikken van de klok. Ook dat er logischerwijs een happy ending is, in de woorden van de verteller (boven Chapter 16): ‘That’s How Stories Are Supposed to End’. En dat er na dat slot nóg een happy end is, maar dan boven de grond. Met nog meer thee, en een verteller die afscheid neemt.

Het is zeker niet de eerste keer dat het hoofdpersonage een nazaat is van de oer-Alice. Vorig jaar bij voorbeeld had Alice in de sequel Alice and the Gramophone Discovery van Joe Cheal ook Alice als grootmoeder.[2] Een variant is betovergrootmoeder Alice in Versplinterd (2024, oorspr. 2013) van A.G. Howard.

De verteller
De almachtige ik-verteller speelt een belangrijke rol. In twee hoofdstukken, het eerste en het laatste, is hij een echte gids. Je ziet het meteen aan de titels, waarin de lezer aangesproken wordt. Respectievelijk ‘The Things You Need to Know Before We Begin’ en ‘Everything You Need to Know It Is Finished’. Maar ook onderweg is dit ‘personage’ steeds in de buurt. Met een geruststellende) vooruitwijzing of met een ingreep als ‘It was the Gryphon./Oh, look, there is a picture’.

The Time Being
Komen we nog te weten wie de Time Being is? Als je goed oplet wel, met een vooruitwijzing al heel vroeg in het boek. Alyce krijgt van haar grootmoeder Alice te horen dat ze er ‘for the time being’ maar het beste van moet zien te maken (p.11). Dat doet ze dus op voortreffelijke wijze. In Wonderland komt er door haar ingrijpen een eind aan de oorlog, en weer terug in het huis van Alice kan ze het verlies van haar vader een plek geven.
Dit wordt erg mooi uitgewerkt in de parallel vader (in de ‘gewone’ wereld) en Vos (in Wonderland). Alyce hoeft maar even te kijken naar het portret van haar vader in het huis van oma (Speculum House; er is nog een scène met een spiegel als doorgang in het verhaal, maar verder speelt Spiegelland geen rol). En in Wonderland en daarna naar de nachtelijke hemel, met het sterrenbeeld Vos, zie de illustratie onderaan). Waarbij je eventueel ook kunt denken aan dat vader is gaan hemelen. De zeemanspet van Vos krijgt een plekje onder het portret van vader.

Er wordt dus feitelijk op twee plekken een oorlog min of meer afgesloten. WO-I is een onuitputtelijke bron voor de Engelsen in de literatuur. Aardig is dat James (tenminste dat denk ik) gebruik gemaakt heeft van de biografie van de ‘echte’ Alice, Alice Liddell. Die verloor twee zoons in WO-I.
En ze weet het absurde van de oorlog met de eigen tijd te verbinden, vooral door duidelijk te maken dat de leiders altijd buiten schot blijven en hun soldaten het vuile werk laten opknappen, of ze laten dienen als kanonnenvoer. Ze typeert ze ook goed met de opmerking van de Maankoningin dat de Zonnekoning als je hem een uur geeft, hij binnen niet al te lange tijd opnieuw een uur gaat jatten. Het is onmogelijk om dan niet even aan Poetin (en andere dictators) te denken.

Anna James vergeet niet dat de fans van Alice het een en ander verwachten aan nonsens, woordspelingen, omkeringen, absurditeiten, logica en natuurlijk: gedichten/liedjes. Nu, hier valt het een en ander te halen, maar wellicht voor de puristen te weinig.

Liedjes/poëzie
Het boek draait niet alleen om rouwverwerking. Zoals gezegd is Alyce echt gegroeid aan het eind, en ze is doortastend. En passant pakt ze dankzij het prachtgedicht/lied, liefst 5 pagina’s lang, ‘The Cook and the King’, voorgedragen door de Nepschildpad, een belangrijke les op het gebied van verhalen. Namelijk dat ze meer zijn dan wat er gebeurt en dat er ook  veel genoegen gehaald kan worden puur uit het vertellen ervan.
Bij het zinken zingt/humt Alyce twee versjes van elk vier regels.
Meer is het niet, hier zouden sommige fans teleurgesteld kunnen zijn. Wel komt de poëzie nog even aan de orde in het eerste gesprek met de Rups. Hij rookt boekenpapier, het liefst van dichtbundels. Alyce vindt dat erg prettig ruiken.

Woordspel, gekeet
James haalt al een heleboel uit de titel die meteen een pun is:

I’m Alyce too. Alyce with a Y
A Why?
Why yes (p. 22)

Het levert verderop grappen op met where, who en what, en ook dat Alice meer iemand was van een ‘what’. Bij de Rups varieert James op de oorspronkelijke scène in Wonderland als ze die tegen Alyce laat zeggen: ‘You seem a little confused as to why you are at all
Je komt woordgeintjes onderweg meer tegen, maar James is niet fanatiek op dit punt en soms ook een beetje flauw. ‘Alice with an I‘– ‘we all have an eye’. Of zoals ‘you must always get your ducks in a row’ (een moraal van de hertogin), precies als een stelletje eenden achter het papieren bootje er een rotzooitje van maakt. Aardiger is die bij Mr. Mole, die zegt nog nooit een regel overtreden te hebben (‘broken a rule’) maar vlak daarna breekt hij z’n lineaal (‘ruler’).
En nog weer betere vind je in scènes met de Rups. Van poëzie kan hij volop genieten, hij zou toch ook wel eens proza willen lezen. Maar wat hij nu probeert, is echt te erg. Hij geeft haar als zeil voor haar bootje (dat van haar was kapot gewaaid) een stuk van zijn tent, gemaakt van ‘a novel by a chap named Joyce’. Niet om door te komen, volkomen ondoordringbaar en dus uitermate geschikt voor dat doel. Het Engelse impenetrable kan zowel ondoordringbaar als ondoorgrondelijk betekenen.

Uiteraard ontbreken de geintjes over de moraal van het/een verhaal niet. Bij het optreden van de Hertogin (die gelukkig helemaal niet uitvoerig is), en na het gedicht ‘The Cook and the King’. Alyce haalt er een heel andere pointe uit dan Vos en al helemaal dan de Gryphon die met een uiterst absurde moraal komt. Die wordt onderschreven door de Nepschildpad, die het kan weten, hij is immers de auteur en levert deze stevige logica: ‘You can take what you like from it, so long as you are not wrong’. Zo simpel is het.
In de slotregels gooit de verteller ook nog even de kwestie van de moraal van het verhaal dat je net gelezen hebt ‘in de groep’.

Er zijn aardige omkeringen (‘waarom ben je niet gewoon onnet naar de theevisite gekomen?’), cirkelgesprekken en gekkigheid zoals een tuinman die zaden van suiker maakt om nieuwe suiker te laten groeien, maar nu suiker te kort komt.
Een leuke rol speelt het motief van het krijgen van de juiste papieren. Bij het checkpoint lukt dat dus niet. Aan het hof komt de mooiste scène hierover, in alle absurditeit. Bij binnenkomst meteen al. Vos ‘identificeert’ hen tweeën tot tevredenheid van de ‘wachter’ met een recept voor plumpudding. Alyce hopt vervolgens succesloos van het ene loket naar het andere. Het is eerder gedaan, maar het is hier toch weer  leuk, en je ziet het bovendien voor je.
Op de terugweg blijkt het Witte Konijn het checkpoint te bemannen. Hij verdiept het bureaucratiemotief nog wat, hij probeert Alyce te intimideren met het feit dat ze te laat is (uiteraard!). Waarvoor of waardoor weet hij nog niet: ‘I will tell you what you are late for when I see your papers’.

Grapjes uit het origineel worden gevarieerd herhaald, zoals wanneer Alyce meekijkt naar wat een klerk opschrijft op bevel van de koning. Hier en daar knipoogt James ook naar Wonderland: gesprekken met Dinah, het ‘totaal passé zijn’ van  caucusraces.